Wikipedia - Świdnik

W granicach Świdnika znajduje się kilka lasów (należących do Nadleśnictwa Świdnik). Dominuje przede wszystkim Las Świdnicki (Rejkowizna), położony na zachód od zabudowy miejskiej. W samym środku lasu znajduje się gajówka. Cały las położony jest w obrębie gminy.

Drugim lasem w Świdniku jest Las Poszpitalny, położony na północ od zakładu WSK PZL Świdnik. W obrębie gminy znajduje się tylko niewielka część lasu, przed ul. Mełgiewską.

Niewielkie tereny leśne znajdują się również na południe od zabudowy miejskiej w obrębie Kol. Krępiec. Ponadto między torami a zakładem WSK znajduje się niewielki przyzakładowy park. Obecnie jednak zaniedbany i wtórnie zdziczały, przypomina bardziej las.

[edytuj] Zieleń miejska

Pomimo iż Świdnik nie posiada większego parku miejskiego, w samym mieście, a szczególnie w jego centrum posadzonych jest wiele przydrożnych drzew. Szczególnie zazieleniona jest główna ulica miasta, ul. Niepodległości, która stanowi swego rodzaju aleję drzew. Sporo również w mieście zagajników i trawników z krzewami.

W mieście funkcjonuje także kilka skwerów: na rogu ulic Niepodległości i kard. Wyszyńskiego, oraz na rogu ul. Niepodległości i Al. Lotników Polskich.

[edytuj] Kolonia susła perełkowanego

O ile dwa lata temu populacja susłów wynosiła około 12 tysięcy, o tyle w ostatnim czasie drastycznie spadła do zaledwie około tysiąca.^[3]

[edytuj] Topografia i osiedla

Śródmieście, stanowiące centrum miasta, zabudowane jest trzypiętrowymi (przy ul. Niepodległości) i dwupiętrowymi blokami z epoki socrealizmu^[4]. W południowym i wschodnim otoczeniu Śródmieścia znajdują się nowsze osiedla blokowe: Racławickie, Kościuszki i Kopernika^[2]^[5]. Także w jeszcze dalszym otoczeniu (za ul. Racławicką i Kosynierów) znajdują się osiedla podobnego wieku: Lotnicze, Brzeziny (I i II) i Wschód^[6]. Za Brzezinami I i II rozciąga się jedno z najmłodszych osiedli wielorodzinnych, Brzeziny-Kalina, natomiast za os. Lotniczym budowane jest os. Polesie. Również po drugiej stronie ul. Kusocińskiego od Brzezin II położone jest jednorodzinne osiedle Kusocińskiego.

Na zachód od Śródmieścia i os. Lotniczego (za Al. Lotników Polskich) znajduje się duża dzielnica jednorodzinna, Adampol^[7]. Przy nim znajduje się również nieco nowsze i bardziej regularne osiedle jednorodzinne Radość. Na północ od Adampola, za torami a przed lotniskiem, położone jest osiedle Żwirki i Wigury, zaś na południe od Adampola znajduje się przy lesie niewielkie wielorodzinne osiedle Słoneczne.

Na południe i południowy zachód od zwartego obszaru miejskiego położona jest Kolonia Krępiec, zaś na północny zachód - Kolonia Świdnik Mały i dalej Kolonia Biskupie (sięgająca także za Las Świdnicki). Na wschodzie z kolei znajdują się grunty należące do Nowego Krępca.

[edytuj] Demografia

Według danych z roku 2005⁶, średni dochód na mieszkańca wynosił 1466.05 zł.

[edytuj] Historia

[edytuj] Dawna historia (do 1935)

[edytuj] Inwestycje lotnicze, wojna i początki miasta (1935-1954)

Po wojnie w 1949 roku rozpoczęto wyrąb lasu pod budowę Wytwórni Sprzętu Komunikacyjnego o profilu lotniczym (rozpoczęto ją rok później), która została otwarta w roku 1951. Pierwsi pracownicy wytwórni mieszkali w barakach w obecnym przyzakładowym parku i na Franciszkowie. W roku 1951 stanęły pierwsze bloki mieszkalne przy ulicach Świerczewskiego i Sławińskiego (obecnie Okulickiego i Niepodległości). Osiedle rozwijało się na tyle szybko, że 7 października 1954 roku wydano rozporządzenie w sprawie nadania mu i Adampolowi statusu miasta. Rozporządzenie to weszło w życie 13 listopada 1954 roku^[8], nazwę miasta ustalono na Świdnik. Miasto liczyło wtedy 7 tys. mieszkańców^[2].

[edytuj] Szybki rozwój (1954-1980)

Możliwość pracy w nowym zakładzie sprawiała, że do Świdnika przyjeżdżało dużo ludzi. W związku z tym miasto rozwijało się bardzo szybko. Świdnik należy uznać za miasto planowane (nie zaś naturalne), które z założenia miało być miastem typowo socjalistycznym.

Świdnik zaczął się rozwijać w kierunku południowym i wschodnim. W latach 50., 60. i 70. powstawały nowe osiedla: Racławickie, Kopernika, Kościuszki, a także dalsze: Sławińskiego-Wschód (obecnie Wschód), Lotnicze, Brzeziny, jak również osiedla domków jednorodzinnych: Radość, Żwirki i Wigury, oraz Olimpijczyków (obecnie Kusocińskiego). Także Adampol był coraz bardziej intensywnie zabudowywany.

Wraz z przestrzennym rozwojem oddawano do użytku kolejne instytucje: szkoły, przychodnie, szpital, kino, natomiast pierwszy kościół wybudowano w roku 1977 (po 20 latach odkąd zaczęto zbierać podpisy domagając się jego budowy). W roku 1960 liczba mieszkańców wynosiła 11 tys., zaś w 1970 już 20 tys^[2].

[edytuj] Strajki i opór (1980-1989)

13 grudnia 1981 roku wprowadzono stan wojenny i doszło do pacyfikacji zakładu WSK Świdnik. Wielu działaczy "Solidarności" aresztowano i internowano, dlatego też "S" zeszła do działalności podziemnej. Również sami mieszkańcy miasta protestowali przeciw wprowadzeniu stanu wojennego. 13 dnia każdego miesiąca wielu mieszkańców zapalało świece w oknach swoich mieszkań.

Ponadto protestem były tzw. świdnickie spacery, czyli masowe wychodzenie świdniczan na spacer w porze nadawania dziennika. Spowodowało to wprowadzenie przez milicję wcześniejszej niż normalnie godziny policyjnej, oraz liczne represje. Komisja Krajowa "Solidarność" w 1982 roku nagrodziła społeczność Świdnika za tę postawę.

[edytuj] Po transformacji ustrojowej (od 1989)

Po transformacji ustrojowej w roku 1989 Świdnik rozbudował się o kilka nowych osiedli. Pod koniec lat 90. oddano do użytku osiedle Słoneczne, natomiast po 2000 roku - osiedle Brzeziny-Kalina, oraz część osiedla Polesie (dalej w budowie).

[edytuj] Atrakcje

[edytuj] Zabytki

Świdnik, jako bardzo młode i planowane od podstaw miasto, nie posiada zbyt wielu zabytków. Wszystkie znajdują się na Adampolu, stanowiącym dawniej odrębną wieś (a także letnisko i uzdrowisko) i będącym jednocześnie najstarszą dzielnicą miasta^[9]. Wśród zabytków znajdujących się na Adampolu są:

Żaden ze wspomnianych obiektów nie został jak dotąd wpisany do rejestru zabytków.

[edytuj] Miejsca reprezentacyjne i miejsca pamięci

Przy rondzie Świdnickiego Lipca '80 (głównym rondzie miasta) na środku Al. Lotników Polskich znajduje się ustawiony na żelaznym stelażu śmigłowiec SM-1, stanowiący symbol i wizytówkę Świdnika.

Centralnym punktem miasta jest plac Konstytucji 3 Maja (potocznie zwany placem Bolka i Lolka). Plac znajduje się w południowo-wschodnim rogu skrzyżowania ulic Niepodległości i kard. Wyszyńskiego. Składa się on z trzech stopni: najwyższego (przy ul. Niepodległości), średniego i najniższego, na których znajdują się odpowiednio:

Po przeciwnej stronie skrzyżowania ul. Niepodległości i kard. Wyszyńskiego znajduje się niewielki plac, na którym ustawiona jest miejska fontanna. Przy placu ustawiony jest również głaz z tabliczką upamiętniającą tzw. świdnickie spacery.

[edytuj] Gospodarka

[edytuj] Kultura

[edytuj] Religia

Na terenie miasta działalność duszpasterską prowadzą następujące Kościoły i wspólnoty:

[edytuj] Katolicyzm

[edytuj] Protestantyzm ewangeliczny

[edytuj] Inne wspólnoty

[edytuj] Oświata

[edytuj] Sport

[edytuj] Zobacz też

Przypisy

↑ A. Molik, Świdnik i okolice, WOIT, Lublin, str. 4
↑ ^2,0 ^2,1 ^2,2 ^2,3 ^2,4 P. Jankowski, A. Mieczkowski, S. Myk (red.), Nasz Świdnik. 50 lat miasta Świdnika, Urząd Miasta Świdnik, Świdnik, 2004.
↑ Poszukiwany suseł perełkowany, Dziennik Wschodni: Ekologiczny Portal Lubelszczyzny (dod. 10.07.2008).
↑ U. Klimkiewicz-Cygan, A. Wójcik, Spacerkiem po mieście [w:] Świdnik. Plan miasta, Agencja Reklamowo-Wydawnicza "Omega", 2007.
↑ Obecnie się ich już tak nie nazywa.
↑ Dawniej osiedle Sławińskiego-Wschód w związku z tym, iż ul. Niepodległości w czasach PRL nosiła nazwisko Sławińskiego (Nasz Świdnik. 50 lat miasta Świdnika).
↑ Adampol istniał jeszcze zanim powstał Świdnik, także przed II wojną światową, kiedy istniało w nim letnisko i uzdrowisko. Jednak funkcja lotnicza zwyciężyła i ustanawiając prawa miejskie dla Świdnika Adampol został wchłonięty jako jego dzielnica. (Nasz Świdnik. 50 lat miasta Świdnika).
↑ Ustawa o nadaniu praw miejskich: http://isip.sejm.gov.pl/servlet/Search?todo=open&id=WDU19540490254
↑ Powiat Świdnicki. Informator Turystyczny, str. 14

Spis treści

[edytuj] Geografia

[edytuj] Położenie

[edytuj] Przyroda