Wikipedia - kopia Wikipedii, wolnej encyklopedii
Armia Krajowa (AK) - zakonspirowana siła zbrojna polskiego podziemia w czasach II wojny światowej, działająca pod okupacją niemiecką państwa polskiego w granicach sprzed 1 września 1939 oraz poza nimi. Była najsilniejszą i najlepiej zorganizowaną armią podziemną z działających w tamtym czasie w Europie. Kryptonimy: "Polski Związek Powstańczy" (PZP), "Siły Zbrojne w Kraju" (SZK).
[edytuj] Rodowód
Armia Krajowa wywodziła się ze Związku Walki Zbrojnej i Polskiego Związku Powstańczego, ale w skład jej weszło wiele mniejszych organizacji, m.in.:
Głównym jej zadaniem było prowadzenie oporu zbrojnego przeciwko okupantowi hitlerowskiemu i przygotowanie mającego wybuchnąć w sposobnej chwili ogólnokrajowego powstania, akcja "Burza". [edytuj] Przysięga Żołnierzy AKRota przysięgi Armii Krajowej – obowiązująca od lutego 1942 Przyjmowany W obliczu Boga Wszechmogącego i Najświętszej Maryi Panny, Królowej Korony Polskiej kładę swe ręce na ten Święty Krzyż, znak Męki i Zbawienia, i przysięgam być wiernym Ojczyźnie mej, Rzeczypospolitej Polskiej, stać nieugięcie na straży Jej honoru i o wyzwolenie Jej z niewoli walczyć ze wszystkich sił – aż do ofiary życia mego. Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej i rozkazom Naczelnego Wodza oraz wyznaczonemu przezeń Dowódcy Armii Krajowej będę bezwzględnie posłuszny, a tajemnicy niezłomnie dochowam, cokolwiek by mnie spotkać miało. Tak mi dopomóż Bóg. Przyjmujący Przyjmuję Cię w szeregi Armii Polskiej, walczącej z wrogiem w konspiracji o wyzwolenie Ojczyzny. Twym obowiązkiem będzie walczyć z bronią w ręku. Zwycięstwo będzie Twoją nagrodą. Zdrada karana jest śmiercią. [edytuj] Organizacja Komendy Głównej AKKomenda Główna składała się z siedmiu oddziałów: Organizacyjnego, Informacyjno-Wywiadowczego, Operacyjno-Szkoleniowego, Kwatermistrzostwa, Łączności, Biura Informacji i Propagandy oraz Finansowego, miała też własnych duszpasterzy. Jako odrębną jednostkę utworzono w styczniu 1943 Kedyw, przeprowadzający akcje dywersyjne i specjalne. W momencie maksymalnej zdolności bojowej (lato 1943) siły AK liczyły ok. 380 tys. osób, w tym 10 tys. oficerów. Kadrę oficerską sprzed wojny uzupełniano absolwentami tajnych kursów oraz przerzucanymi do kraju cichociemnymi. AK zaopatrywała się w sprzęt na drodze akcji bojowych (wyposażenie niemieckie), alianckich zrzutów oraz własnej produkcji. Straty w walce: około 100 tys. poległych, 50 tys. wywiezionych do ZSRR i uwięzionych. Po zakończeniu wojny część akowców odmówiła dokonania demobilizacji i kontynuowała walkę w ramach Delegatury Sił Zbrojnych, Ruchu Oporu Armii Krajowej, Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość, Konspiracyjnego Wojska Polskiego, Narodowej Organizacji Wojskowej, Narodowych Sił Zbrojnych, Wielkopolskiej Samodzielnej Grupy Operacyjnej "Warta" i innych. Masowe prześladowania członków tych organizacji, określanych w późniejszym okresie również jako żołnierze wyklęci, trwały przez cały okres stalinowski. [edytuj] Komendanci AKKomendant AK podlegał Naczelnemu Wodzowi Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie oraz był w zależności politycznej od Delegata Rządu. Funkcję tę pełnili:
[edytuj] Komenda Główna
Pomnik AK w Ostrołęce
Pomnik AK w Rzeszowie
Pomnik AK w Sopocie
Po upadku powstania warszawskiego - 5.10.1944, siedziba kwatery Komendy Głównej AK przeniesiona została do Częstochowy, 19 stycznia 1945 ostatni komendant AK gen. Leopold Okulicki ps. "Niedźwiadek", wydał rozkaz zwalniający żołnierzy AK ze złożonej przysięgi wojskowej. [edytuj] Struktury terenoweOrganizacja terenowa dzieliła się na obszary (białostocki, lwowski, warszawski prawo- i lewobrzeżny oraz zachodni), oraz samodzielne okręgi dla większych miast. Mniejszymi jednostkami były podokręgi, inspektoraty i obwody.
a także okręgi samodzielne:
[edytuj] Odtwarzanie Sił Zbrojnych w ramach Akcji "Burza"
Przypisy
[edytuj] Zobacz też
[edytuj] Bibliografia
[edytuj] Linki zewnętrzne
Armia Krajowa
Komenda Główna Agat • Biuro Finansów i Kontroli • Biuro Informacji i Propagandy • Kedyw • Oddział I • Oddział II • Oddział III • Oddział IV • Oddział V • Referat Filmowy • Referat Fotograficzny • Wojskowa Służba Kobiet Okręgi: Białystok • Kraków • Lublin • Lwów • Łódź • Nowogródek • Polesie • Pomorze • Poznań • Radom-Kielce • Stanisławów • Śląsk • Tarnopol • Warszawa • Wilno • Wołyń Dywizje piechoty: 2 DP • 3 DP • 5 DP • 6 DP • 7 DP • 8 DP • 9 DP • 10 DP • 11 DP • 12 DP • 21 DP • 22 DP • 24 DP • 25 DP • 26 DP • 27 DP • 28 DP • 29 DP • 30 DP • 106 DP Brygady wileńskie: 1 • 2 • 3 • 4 • 5 • 6 • 7 Zgrupowania warszawskie: Bartkiewicz • Gurt • Krybar • Kryska • Kuba - Sosna • Paweł • Pułku Baszta • Radosław • Róg • Siekiera • Warta • Żaglowiec • Żbik • Żmija • Żniwiarz • Żubr • Żyrafa Inne: Akcja Antyk • Akcja Burza • Akcja N • Akcja pod Arsenałem • Akcja Weffels • Akcja Wieniec • AKO • Cichociemni • Krzyż Armii Krajowej • Operacja Ostra Brama • Polskie Państwo Podziemne • Powstanie warszawskie • Powstanie zamojskie • Szare Szeregi • ŚZŻ AK • ZWZ • Żołnierze wyklęci | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||