Będkówka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Będkówka
Ilustracja
Będkówka za sztucznym progiem
Kontynent Europa
Państwo  Polska
Potok
Długość ok. 12 km
Źródło
Miejsce w środkowej części Doliny Będkowskiej
Wysokość 350 m n.p.m.
Ujście
Recypient Rudawa
Miejsce na południowy wschód od miejscowości Niegoszowice
Wysokość 230 m n.p.m.
Współrzędne 50°07′02″N 19°45′16″E/50,117222 19,754444
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
ujście
ujście

Będkówka – potok będący lewobrzeżnym dopływem Rudawy. Cały bieg potoku znajduje się na Wyżynie Krakowsko-Częstochowskiej. Potok wypływa w środkowej części Doliny Będkowskiej z wywierzyska zwanego źródłem Będkówki i uznanego za pomnik przyrody, płynie przez Dolinę Będkowską znajdującą się na Wyżynie Olkuskiej (przez Wodospad Szum), następnie Wąwóz Zarzecze we wschodniej części Brzezinki, następnie przez Rów Krzeszowicki, gdzie lewobrzeżnie wpadają do niego potoki Stawiany (przy moście kolejowym) oraz Przymiarki i na południowy wschód od miejscowości Niegoszowice, (przy Kochanowie uchodzi do rzeki Rudawa. Długość potoku wynosi ok. 12 km, wypływa z wysokości ok. 350 m n.p.m., kończy bieg na wysokości 230 m n.p.m.

Górny bieg potoku w obrębie Doliny Będkowskiej to obszary leżące na terenie Parku Krajobrazowego Dolinki Krakowskie. Koryto potoku w tej części zbudowane jest z holoceńskiej martwicy wapiennej. Na swoim przebiegu przez Dolinę Będkowską potok zasilany jest jeszcze kilkoma mniejszymi źródłami o kryształowo czystej wodzie. Potok płynie w głębokim wąwozie o zboczach zbudowanych z jurajskich wapieni. W zboczach tych wznoszą się wysokie skały, tworzące skalne iglice, granie, bramy[1]. W górnym biegu, poniżej skały wapiennej zwanej Dupą Słonia znajduje się na nim największy[2] w Jurze naturalny wodospad Szum. Początek wodospadu tworzy próg powstał na wychodniach górnojurajskich wapieni. W górnej części wodospad charakteryzuje się niewielkim nachyleniem, a zakończony jest zaś stromym stopniem o wysokości ok. 4 m. U podnóża wodospadu znajduje się niewielkie, płytkie rozlewisko.

Wodospad jest jednym z najczęściej oglądanych obiektów na Jurze. Znajduje się bezpośrednio przy drodze biegnącej dnem doliny. Wodospad Szum jest jednym z punktów szlaku Jaskiniowej Doliny[3].

Początkowo potok płynie w kierunku południowo-zachodnim Obok potężnej skały Sokolica potok skręca w lewo, płynąc od tego miejsca w kierunku południowym. W dolnej części Doliny Będkowskiej znajduje się na nim spory wodospad na sztucznym progu, wybudowanym w miejscu dawniej istniejącego naturalnego wodospadu. Poniżej tego progu znajdują się duże stawy z hodowlą pstrąga.

Wodospad Szum
Most na Będkówce (granica Łączek Brzezińskich i Łączki)

W obrębie bardzo słabo zabudowanej Doliny Będkowskiej wody potoku charakteryzują się dużą czystością biologiczną. Zanieczyszczenie potoku wzrasta nieco dopiero w dolnym jego biegu, gdzie potok płynie przez użytkowane rolniczo tereny Rowu Krzeszowickiego i miejscowość Brzezinka i Niegoszowice[4].

Jan Długosz pisał, że ok. 1427 r. w Brzezince nad rzeką Ossobnicza (obecna Będkówka) stał młyn.

Szlaki turystyki pieszej[edytuj | edytuj kod]

szlak turystyczny niebieski – wzdłuż całego biegu potoku przez Dolinę Będkowską prowadzi szlak z Radwanowic do Ojcowskiego Parku Narodowego


Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]


ODP | Azja
Najwyższa jakość usług lekarze stomatolodzy radomsko Zawsze pomocni | Najlepszy dentysta na śląsku paradontoza Profesjonalny gabinet dentystyczny