Ten artykuł wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji. Aby uczynić go weryfikowalnym, należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach.

Współrzędne: 54°8′0″N 17°30′0″E / 54.13333, 17.5

Bytów
Herb Bytowa Flaga Bytowa
Województwo	pomorskie
Powiat	bytowski
Gmina  - rodzaj	Bytów miejsko-wiejska
Prawa miejskie	1346
Burmistrz	Ryszard Sylka
Powierzchnia	8,72 km²
Położenie (punkt)	54° 8' N 17° 30' E
Ludność (2007) • liczba • gęstość	14 488 1936,7 os./km²
Strefa numeracyjna (do 2005)	059
Kod pocztowy	77-100
Tablice rejestracyjne	GBY
Położenie na mapie Polski Bytów
TERC10 (TERYT)	6222801024
Miasta partnerskie	Markaryd Zaleszczyki Frankenberg Winona Gdańsk
Urząd miejski3 ul. 1 Maja 15 77-100 Bytów tel. 59 822-23-17; faks 59 822-25-92
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Strona internetowa miasta

Zamek

Bytów (kasz. Bëtowò, niem. Bütow, ukr. Битів) - miasto w woj. pomorskim, w powiecie bytowskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Bytów, położone na Pojezierzu Bytowskim, nad rzekami Borują oraz Bytową i jeziorem Jeleń. Miasto stanowi lokalny drogowy węzeł komunikacyjny (DK20, DW209, DW212, DW228). W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. słupskiego.

[edytuj] Dane ogólne

Według danych z 31 grudnia 2004, miasto miało 16 888 mieszkańców.

Ośrodek turystyczno-wypoczynkowy. Przemysł elektrotechniczny, spożywczy, drzewny i metalowy.

Kolej dotarła do miasta od strony Słupska w 1884; w 1901 połączono je z Lipuszem, w 1902 z Lęborkiem, w 1909 z Miastkiem. W ten sposób Bytów stał się stacją węzłową, jednak po przejściu frontu w 1945 r. odcinki Bytów-Lębork oraz Bytów-Miastko rozebrano. Ostatecznie kolejową komunikację pasażerską zlikwidowano w 1991.^{[potrzebne źródło]}

[edytuj] Historia

Dawny gród pomorski wzmiankowany w powstałej około 1113 "Kronice" Galla Anonima (łac.castrum nomine Bitom), jako zdobyty przez Bolesława Krzywoustego. W 1329 zajęty przez Krzyżaków. Prawa miejskie otrzymał 12 lipca 1346, od 1410 należał ponownie do Polski. W latach 1526-1637 wraz z całą ziemią lęborsko-bytowską był lennem Polski. W 1637 Bytów z Lęborkiem zostaje przyłączony do Królestwa Polskiego. W dniu 6 listopada 1657 Bytów po traktacie bydgoskim staje się lennem Brandenburgii do czasu wymarcia dynastii Hohenzollernów.

W 1912 r. Polacy stanowili w powiecie bytowskim ok. 15% ludności i Traktat Wersalski pozostawił miasto w granicach Niemiec. Mimo to w okresie 1919-1939 działały tu liczne polskie organizacje. W okresie II wojny światowej ośrodek konspiracji (Gryf Kaszubski). W 1945 r. zniszczony w 70% i włączony do Polski; niemiecką ludność miasta wysiedlono. Stopniowo odbudowywany; siedziba powiatu 1946-1975. Po roku 1947 (Akcja Wisła) Bytów oraz okolice został zasiedlony osadnikami z powiatu sanockiego.^{[potrzebne źródło]}

Gall tzw. Anonim, Kronika Polska, tł. R. Grodecki, M. Plezia, Wrocław 1989. "Innym razem podobnie zdobył inny gród, zwany Bytom [Bytów], skąd nie mniej wyniósł sławy i pożytku, jak z tamtego. Albowiem wyprowadził stamtąd obfitą zdobycz i jeńców, a miejsce samo zamienił w pustynię."

[edytuj] Zabytki

Zabytkami prawnie chronionymi są^[1]:

• śródmieście miasta,
• wieża d. kościoła p.w. św. Katarzyny, ob. galeria sztuki, ul. Starokościelna, poł. XIV,
• kościół ewangelicki p.w. św. Elźbiety, ob. rzym.-kat. par. p.w. św. Katarzyny, wzorowany na kościele św. Macieja w Berlinie projektu F.A. Stülera, 1847-1854, ul. Jana Pawła II 16,
• kościół ewangelicki p.w. św. Jerzego, ob. metodystów, ul. Cmentarna, XVII, cmentarz,
• zamek krzyżacki, XIV/XV, XVI/XVII,
• d. młyn zamkowy, ul. Młyńska 6, 1791,
• kamienice, ul. Jana Pawła II 10, 12, 14 , XVIII/XIX w.,
• bank, ob. Pomorski Bank Kredytowy, ul. Bauera 3, k. XIX,
• dom, ul. 1 Maja 2, pocz. XIX,
• poczta, ul. Wojska Polskiego 10, ok. 1800,
• dom, ul. Wojska Polskiego 22, pocz. XIX,
• spichrz, ul. Ogrodowa 10, szach., poł. XIX,
• most kolejowy (kamienny) na rzece Boruji, 1882-84.

[edytuj] Religia

Na terenie miasta działalność duszpasterską prowadzi Kościół Rzymskokatolicki, Kościół Greckokatolicki obrzędu Bizantyjsko-Ukraińskiego oraz Kościół Zielonoświątkowy - protestancka wspólnota o charakterze ewangelicznym.

[edytuj] Transport

W mieście krzyżują się drogi:

• droga krajowa nr 20: Stargard Szczeciński - Szczecinek - Bytów - Gdynia
• droga wojewódzka nr 212: Osowo Lęborskie - Bytów - Chojnice - Kamionka nad jeziorem Zamarte
• droga wojewódzka nr 209: Warszkowo - Bytów

Dawniej przez Bytów przebiegała linia kolejowa Miastko - Bytów - Lębork.

Przypisy

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Urząd Miejski w Bytowie
• Mapy: Autopilot • Google Maps • Szukacz • Targeo • Zumi

• Zdjęcia satelitarne: Google Maps • Wikimapia • Zumi

p • d • e Miasta województwa pomorskiego Miasta powiatowe Bytów • Chojnice • Człuchów • Gdańsk • Gdynia • Kartuzy • Kościerzyna • Kwidzyn • Lębork • Malbork • Nowy Dwór Gdański • Pruszcz Gdański • Puck • Słupsk  • Sopot • Starogard Gdański • Sztum • Tczew • Wejherowo Miasta gminne Brusy • Czarna Woda • Czarne • Czersk • Debrzno • Dzierzgoń • Gniew • Hel • Jastarnia • Kępice • Krynica Morska  • Łeba • Miastko • Nowy Staw • Pelplin • Prabuty • Reda • Rumia  • Skarszewy • Skórcz • Władysławowo • Ustka • Żukowo

p • d • e

Gmina Bytów

Siedziba gminy: miasto Bytów

Wsie sołeckie: Dąbie • Gostkowo • Grzmiąca • Mądrzechowo • Mokrzyn • Niezabyszewo • Płotowo • Pomysk Mały • Pomysk Wielki • Rekowo • Rzepnica • Sierzno • Świątkowo • Udorpie • Ząbinowice

Miejscowości niesołeckie: Brynki Rekowskie • Chomice • Dąbki • Leśno • Mała Wieś • Międzygórze • Nieczulice • Płotówko • Pomyski Młyn • Półczynek • Przyborzyce • Pustkowie Rekowskie • Pyszno • Sarniak • Sierżenko • Szarzyn • Świerkówko • Zbysław

 

p • d • e

Powiat bytowski

Miasta: Bytów • Miastko
Gminy miejsko-wiejskie: Bytów • Miastko
Gminy wiejskie: Borzytuchom • Czarna Dąbrówka • Kołczygłowy • Lipnica • Parchowo • Studzienice • Trzebielino • Tuchomie