Elia Kazan
Elia Kazan w 1967
Prawdziwe nazwisko	Elias Kazanjoglou
Data i miejsce urodzenia	7 września 1909 Stambuł
Data i miejsce śmierci	28 września 2003 Nowy Jork
Aktywność	1934 – 2001
Zawód	reżyser, scenarzysta, producent
Nagrody
Oscar
1948: Dżentelmeńska umowa (Najlepszy Reżyser) 1955: Na nabrzeżach (Najlepszy Reżyser) 1999: Oscar Honorowy
Złoty Glob
1948: Dżentelmeńska umowa (Najlepszy Reżyser) 1955: Na nabrzeżach (Najlepszy Reżyser) 1957: Baby Doll (Najlepszy Reżyser) 1964: Ameryka, Ameryka (Najlepszy Reżyser)
Nagroda na MFF w Cannes
1955: Na wschód od Edenu (Najlepszy Dramat)
Nagroda na MFF w Wenecji
1950: Panika na ulicach (Nagroda Międzynarodowa) 1951: Tramwaj zwany pożądaniem (Nagroda Specjalna Jury) 1953: Na nabrzeżach (Srebrny Lew; Nagroda Krytyków Włoskich; Nagroda OCIC)
Nagroda na MFF w Berlinie
1953: Man on a Tightrope (Nagroda Specjalna)
Ważne filmy
Dżentelmeńska umowa (1947) Tramwaj zwany pożądaniem ((1951) Viva Zapata! (1952) Na nabrzeżach (1954) Na wschód od Edenu (1955) Wiosenna bujność traw (1961) Ameryka, Ameryka (1963)
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Profil na IMDb

Elia Kazan, właściwie Elia Kazanjoglou (ur. 7 września 1909, zm. 28 września 2003) – amerykański pisarz, reżyser filmowy i teatralny pochodzenia greckiego.

Przybył do Stanów Zjednoczonych w wieku 4 lat. Studiował dramat w Yale, następnie wstąpił do Group Theatre. W latach 30. przez półtora roku należał do amerykańskiej Partii Komunistycznej, z której odszedł w 1934, gdy dowiedział się o czystkach w Związku Radzieckim. Po wojnie dał się poznać jako jeden z najlepszych reżyserów Broadwayu, m.in. dzięki inscenizacji Tramwaj zwany pożądaniem. Jego filmy zawsze były kontrowersyjne i poruszały drażliwe tematy. W 1947 Kazan założył Ac­tors Studio, gdzie nauczano wg metod Stanisławskiego. Najwybitniejszy uczeń Kazana – Marlon Brando – grał w kilku filmach swego nauczyciela, m.in. w Viva Zapata! (1952) i Tramwaj zwany pożądaniem (1951).

W 1952 Kazan został wezwany przed komisję senacką McCarthy'ego i złożył zeznania obciążające ośmiu kolegów z Partii Komunistycznej, co zostało negatywnie przyjęte przez środowiska artystyczne i przyczyniło się do zerwania na długie lata przyjaźni z wybitnym dramaturgiem, Arthurem Millerem. Fakt ten został przypomniany opinii publicznej Ameryki w 1999 roku, kiedy to sędziwy reżyser odebrał nagrodę Amerykańskiej Akademii Filmowej za całokształt działalności artystycznej. Z bardziej znanych w Polsce filmów Kazana należy przypomnieć Układ.

p • d • e Filmy w reżyserii Elii Kazana Lata 40. Drzewko na Brooklynie (1945) • Morze traw (1947) • Bumerang (1947) • Dżentelmeńska umowa (1947) • Pinky (1949) Lata 50. Panika na ulicach (1950) • Tramwaj zwany pożądaniem (1951) • Viva Zapata! (1952) • Man on a Tightrope (1953) • Na nabrzeżach (1954) • Na wschód od Edenu (1955) • Baby Doll (1956) • Twarz w tłumie (1957) Lata 60. Dzika rzeka (1960) • Wiosenna bujność traw (1961) • Ameryka, Ameryka (1963) • Układ (1969) Lata 70. Goście (1972) • Ostatni z wielkich (1976)