Dania

Ten artykuł jest częścią serii: Ustrój i polityka Danii Ustrój polityczny Konstytucja Królowa Małgorzata II Folketing Premier Anders Fogh Rasmussen Rząd Podział administracyjny Partie polityczne Wybory 2005 Referendum 2005 Polityka zagraniczna Wikiprojekt Polityka

[edytuj] Władcy Danii

Do X wieku – zobacz hasło legendarni władcy Danii.

[edytuj] Poczet królów Danii

[edytuj] Skjoldungowie

#	Imię		Urodzony	Zmarł	Czas rządów	Rodzice
1	Gorm Stary Gorm den Gamle		???	ok. 958	???-958	Kanut I ???
2	Harald I Sinozęby Harald 1. Blåtand		ok. 911	1 listopada 987	958-987	Gorm Stary Tyra Danebod
3	Swen I Widłobrody Svend 1. Tveskæg		ok. 960	3 lutego 1014 Gainsborough	987-1014	Harald Sinozęby Gunhilda
4	Harald II Harald 2.		???	1018	1014-1018	Swen Widłobrody Sygryda Storråda
5	Kanut II Wielki Knud 2. den Store		996/997	12 listopada 1035 Shaftesbury	1018-1035	Swen Widłobrody Sygryda Storråda
6	Kanut III Hardekanut Knud 3. Hardeknud		1018	8 czerwca 1042 Lambeth	1035-1042	Kanut Wielki Emma z Normandii
7	Magnus Dobry Magnus den Gode		1024	25 października 1047	1042-1047	Olaf II Święty Astrid Olofsdatter

[edytuj] Estrydsenidzi

#	Imię		Urodzony	Zmarł	Czas rządów	Rodzice
8	Swen II Estrydsen Svend 2. Estridsen		ok. 1019	29 kwietnia 1076	1047-1076	Ulf Estryda Małgorzata
9	Harald III Hein Harald 3. Hen		ok. 1041	17 kwietnia 1080	1076-1080	Swen II Estrydsen Elżbieta Jarosławówna
10	Kanut IV Święty Knud 4. den Hellige		ok. 1043	10 lipca 1086 Odense	1080-1086	Swen II Estrydsen Elżbieta Jarosławówna
11	Olaf I Głód Oluf 1. Hunger		ok. 1050	18 sierpnia 1095	1086-1095	Swen II Estrydsen Elżbieta Jarosławówna
12	Eryk I Zawsze Dobry Erik 1. Ejegod		ok. 1055	10 lipca 1103 Pafos	1095-1103	Swen II Estrydsen Elżbieta Jarosławówna
13	Mikołaj Niels		ok. 1064	25 czerwca 1134 Szlezwik	1103-1134	Swen II Estrydsen Elżbieta Jarosławówna
14	Eryk II Pamiętny Erik 2. Emune		ok. 1100	18 września 1137 Ribe	1134-1137	Eryk I Zawsze Dobry ???
15	Eryk III Jagnię Erik 3. Lam		ok. 1105 Fionia	8 sierpnia 1146 Odense	1137-1146	Haakon Sunivasson Ragnhilda Duńska
16	Swen III Grade Svend 3. Grathe		ok. 1125	23 października 1157 Grathe Hede	1146-1157	Eryk II Pamiętny Thunna
17	Kanut V Knud 5.		ok. 1129	9 sierpnia 1157 Roskilde	1146-1157	Magnus Silny Ryksa Piastówna
18	Waldemar I Wielki Valdemar 1. den Store		14 stycznia 1131	12 maja 1182 Ringsted	1146-1182	Kanut Lavard Ingeborga Nowogrodzka
19	Kanut VI Knud 6.		1163	12 listopada 1202 Ringsted	1182-1202	Waldemar I Wielki Zofia Włodzimierzówna
20	Waldemar II Zwycięski Valdemar 2. Sejr		28 czerwca 1170	28 marca 1241 Vordingborg	1202-1241	Waldemar I Wielki Zofia Włodzimierzówna
21	Eryk IV Denar od pługa Erik 4. Plovpenning		1216 Kopenhaga	10 sierpnia 1250 Kopenhaga	1241-1250	Waldemar II Zwycięski Berengaria Portugalska
22	Abel Abel		1218	29 czerwca 1252 Oedensworth	1250-1252	Waldemar II Zwycięski Berengaria Portugalska
23	Krzysztof I Christoffer 1.		1219	29 maja 1259 Ribe	1252-1259	Waldemar II Zwycięski Berengaria Portugalska
24	Eryk V Glipping Erik 5. Glipping		1249 Lolland	22 listopada 1286 Viborg	1259-1286	Krzysztof I Małgorzata Sambiria
25	Eryk VI Menved Erik 6. Menved		1274	13 listopada 1319	1286-1319	Eryk Glipping Agnieszka Brandenburska
26	Krzysztof II Christoffer 2.		29 września 1276	2 sierpnia 1332 Soro	1319-1326	Eryk Glipping Agnieszka Brandenburska
27	Waldemar III Valdemar 3.		1314	1364	1326-1329	Eryk II von Schleswig Adelajda Holsztyńska
26	Krzysztof II Christoffer 2.		29 września 1276	2 sierpnia 1332 Soro	1329-1332	Eryk Glipping Agnieszka Brandenburska
28	Waldemar IV Atterdag Valdemar 4. Atterdag		ok. 1320	24 października 1375	1340-1375	Krzysztof II Eufemia Pomorska

[edytuj] Folkungowie

#	Imię		Urodzony	Zmarł	Czas rządów	Rodzice
29	Olaf II Oluf 2.		grudzień 1370	23 sierpnia 1387	1375-1387	Haakon VI Małgorzata I
30	Małgorzata I Margrete 1.		1353 Vordingborg	28 października 1412 Flensburg	1387-1412	Waldemar Atterdag Jadwiga von Schleswig

[edytuj] Gryfici

#	Imię		Urodzony	Zmarł	Czas rządów	Rodzice
31	Eryk VII Pomorski Erik 7. af Pommern		11 czerwca 1382 Darłowo	16 czerwca 1459 Darłowo	1396-1439	Warcisław VII Maria Meklemburska

[edytuj] Wittelsbachowie

#	Imię		Urodzony	Zmarł	Czas rządów	Rodzice
32	Krzysztof III Bawarski Christoffer 3. af Bayern		26 lutego 1416 Neumarkt	5 stycznia 1448 Helsingborg	1440-1448	Jan von Pfalz-Neumarkt Katarzyna Pomorska

[edytuj] Oldenburgowie

#	Imię		Urodzony	Zmarł	Czas rządów	Rodzice
33	Chrystian I Christian 1.		luty 1426 Oldenburg	21 maja 1481 Kopenhaga	1448-1481	Dietrich Oldenburg Jadwiga von Schauenburg
34	Jan Hans		2 lutego 1455 Aalborg	20 lutego 1513 Aalborg	1481-1513	Chrystian I Oldenburg Dorota Brandenburska
35	Chrystian II Christian 2.		1 lipca 1481 Nyborg	25 stycznia 1559 Kalundborg	1513-1523	Jan II Oldenburg Krystyna Saska
36	Fryderyk I Frederik 1.		7 października 1471 Haderslevhus	10 kwietnia 1533 Gottorp	1523-1533	Chrystian I Oldenburg Dorota Brandenburska
37	Chrystian III Christian 3.		12 sierpnia 1503 Gottorp	1 stycznia 1559 Koldynga	1533-1559	Fryderyk I Oldenburg Anna Hohenzollern
38	Fryderyk II Frederik 2.		1 lipca 1534 Hadersleben	4 kwietnia 1588 Antvorskov	1559-1588	Chrystian III Oldenburg Dorota von Sachsen-Lauenburg
39	Chrystian IV Christian 4.		12 kwietnia 1577 Frederiksborg	28 lutego 1648 Kopenhaga	1588-1648	Fryderyk II Oldenburg Zofia von Mecklemburg-Schwerin
40	Fryderyk III Frederik 3.		18 marca 1609 Haderslev	19 lutego 1670 Kopenhaga	1648-1670	Chrystian IV Oldenburg Anna Katarzyna Brandenburska
41	Chrystian V Christian 5.		15 kwietnia 1646 Flensburg	25 sierpnia 1699 Kopenhaga	1670-1699	Fryderyk III Oldenburg Zofia Amelia Brunswick-Lüneburg
42	Fryderyk IV Frederik 4.		11 października 1671 Kopenhaga	12 października 1730 Odense	1699-1730	Chrystian V Oldenburg Charlotta Amelia von Hessen-Kassel
43	Chrystian VI Christian 6.		30 listopada 1699 Kopenhaga	6 sierpnia 1746 Hørsholm	1730-1746	Fryderyk IV Oldenburg Ludwika Meklemburska
44	Fryderyk V Frederik 5.		31 marca 1723 Kopenhaga	13 stycznia 1766 Christiansborg	1746-1766	Chrystian VI Oldenburg Zofia Magdalena von Brandenburg-Kulmbach
45	Chrystian VII Christian 7.		29 stycznia 1749 Kopenhaga	13 marca 1808 Rendsburg	1766-1808	Fryderyk V Oldenburg Ludwika Hanowerska
46	Fryderyk VI Frederik 6.		28 stycznia 1768 Kopenhaga	12 marca 1839 Kopenhaga	1808-1839	Chrystian VII Oldenburg Karolina Matylda Hanowerska
47	Chrystian VIII Christian 8.		18 września 1786 Kopenhaga	20 stycznia 1848 Kopenhaga	1839-1848	Fryderyk Oldenburg Zofia Fryderyka Mecklenburg-Schwerin
48	Fryderyk VII Frederik 7.		6 października 1808 Kopenhaga	15 listopada 1863 Glücksburg	1848-1863	Chrystian VIII Oldenburg Charlotta von Mecklenburg-Schwerin

[edytuj] Oldenburgowie, linia Schleswig-Holstein-Sonderburg-Glüksburg

#	Imię		Urodzony	Zmarł	Czas rządów	Rodzice
49	Chrystian IX Christian 9.		8 kwietnia 1818 Gottorp	29 stycznia 1906 Kopenhaga	1863-1906	Fryderyk Wilhelm von Schleswig-Holstein-Sonderburg-Glücksburg Ludwika Karolina von Hessen-Kassel
50	Fryderyk VIII Frederik 8.		3 czerwca 1843 Kopenhaga	14 maja 1912 Hamburg	1906-1912	Chrystian IX Luiza Hesse-Kassel
51	Chrystian X Christian 10.		26 września 1870 Kopenhaga	20 kwietnia 1947 Kopenhaga	1912-1947	Fryderyk VIII Duński Lovisa Bernadotte
52	Fryderyk IX Frederik 9.		11 marca 1899 Schloss Sorgenfri	14 stycznia 1972 Kopenhaga	1947-1972	Chrystian X Glücksburg Aleksandra Mecklenburg-Schwerin
53	Małgorzata II Margrete 2.		16 kwietnia 1940 Kopenhaga		1972-	Fryderyk IX Duński Ingrid Bernadotte

Obecnie na następcę Małgorzaty II Glücksburg wyznaczony jest książę Fryderyk. Od późnego Średniowiecza utrzymuje się tradycja, że panujący płci męskiej, na przemian noszą imię Fryderyk lub Chrystian. W praktyce wszyscy królewscy potomkowie płci męskiej mają wśród swych wielu imion zawsze oba: Fryderyk i Chrystian i przybierają jedno z nich w chwili wstąpienia na tron.

[edytuj] Literatura

• Busck, S. (ed.) (2002) Danmarks historie i grundtræk, Aarhus: Aarhus Universitetsforlag
• Czapliński, W. (1982) Dzieje Danii nowożytnej (1500-1975), Warszawa: PWN
• Czapliński, W., Górski, K. (1965) Historia Danii, Wrocław: Ossolineum
• Lauring, P. (1979) Danmarks konger, København: Høst & Søn

[edytuj] Zobacz też

• legendarni władcy Danii oraz legendarni władcy Danii według Gesta Danorum
• premierzy Danii
• władcy Szwecji – władcy Norwegii – Władcy Islandii
• listy władców innych krajów
• na angielskiej wikipedii drzewo genealogiczne królów Danii